Sretenjski ustav - temelj državnosti i demokratije

Sretenjski ustav  - temelj državnosti i demokratije

Na današnji dan 1835. godine donet je Sretenjski ustav u Kragujevcu. Uzroci donošenja ovog ustava leže pre svega u karakteru vladavine kneza Miloša.

Nezadovoljstvo Miloševim apsolutizmom dovelo je do dizanja mnogih buna sa ciljem da se ograniči njegova vlast. Miletina buna iz januara 1835. godine bila je neposredni povod za donošenje Ustava.

Kragujevac je 1835. godine imao oko 2.000 stanovnika.

Dvorski kompleks i lokaciju duž Lepenice naseljavali su mnogobrojni državni činovnici, kao i personal Miloša Obrenovića.
Srbija tada nije bila samostalna država, već knjaževstvo u sastavu Turske sa izvesnim stepenom autonomije koji je dobijen Hatišerifom 1830. godine.

Međutim, knjaz je sve učinio da predstavi Srbiju kao samostalnu što potvrđuje njegova odluka da se konačno donese Ustav na koji su imale pravo samo nezavisne države.

Za proklamovanje Ustava koji je napisao Dimitrije Davidović u Kragujevcu je 1835. godine priređena prva svetkovina.

Po ugledu na evropske, Sretenjski ustav ograničio je apsolutizam monarha i zamenio ga parlamentarnom monarhijom.

Prvi put se govori o zaštiti prava građana ukoliko ih povrede državni organi, regulišu se prava i obaveze vladara, činovnika, a vlast se deli na zakonodavnu, izvršnu i sudsku.

Međutim, iako je zakonodavna i izvršna vlast pripadala vladaru i državnom savetu, Miloš je primat zadržao za sebe.

Po ugledu na evropske, Sretenjski ustav ima odredbe o Narodnoj skupštini i opštenarodnim pravima Srbina.
Skupština 1835. godine postaje ustavotvorna i karakterišu je visoke kvote u odlučivanju o eventualnoj promeni Ustava.

Prvi put se ovim Ustavom definiše pitanje poreza koji je mogao samo jednom godišnje da bude povećan, ali uz saglasnost građana.

Prvi put je bilo uvedeno i neprikosnoveno pravo privatne svojine i jednakost građana pred zakonom.

U Srbiji donošenjem ovog Ustava niko više nije mogao da bude uhapšen duže od tri dana, a da ne zna zbog čega i da protiv njega ne bude pokrenut postupak.

Tvorac Sretenjskog ustava bio je jedan od najobrazovanijih ljudi toga vremena Dimitrije Davidović.
On je osnovao je i potpisao i prve „Novine srpske".

Međutim, zbog objavljivanja tekstova koje se nisu sviđali vladaru, dva puta se sukobio sa Milošem Obrenovićem koji ga je na kraju smenio sa uredničkog mesta i postavio tadašnjeg cenzora.

Davidović je umro u bedi u Smederevu, a o njegovoj smrti u novinama koje je osnovao nije bila napisana ni jedna reč.

Podeli ovu vest

22/03/2015 0 comment

Mladenci je praznik posvećen je ljubavi i mladim bračnim parovima u prvoj godini braka. Mladence posećuju rođaci i bliski prijatelji sa darovima za mladence, a oni ih služe kolačima pod nazivom "mladenčići" koji se spremaju po starinskom receptu: Potrebno je: jedan kilogram brašna, pola litra vode, 250 grama margarina, 60 grama kvasca, tri ...

18/11/2019 0 comment

Jedna od najstarijih sorti jabuka u našim krajevima. Plod jabuke Šumatovka je sitan i srednje krupan, crvene boje i blago ...

12/05/2020 0 comment

 U svetom Vasiliju Ostroškom Čudotvorcu Gospod Isus Hristos je sve i sva, i On (Bogočovek) vekovima u manastiru Ostrog objavljuje čuda kroz ...

21/05/2020 0 comment

 Ručno pletene čarape, ukrašene ornamentima, dvopređenim šarama, deo su naše istorije, opšte i pojedinačne, naše podsvesti i našeg bića. ...

28/05/2020 0 comment

Spasovdan je četrdeseti dan od Vaskrsa i uvek pada u četvrtak.Ovo je stočarski i ratarski praznik,koji se slavi i kao krsna slava,ali i kao zavetina ...

O Portalu

Portal koji promoviše Srbiju i njene vrednosti. Sve na jednom mestu, priča o Srbiji koju volimo, njenoj tradiciji, lepotama, ljudima i događajima.

Najnovije vesti

Newsletter

Budite u toku sa najnovijim vestima i informacijama na našem portalu!