fbpx

Istorija utkana u tekstil - muzej u Strojkovcu

Istorija utkana u tekstil - muzej u Strojkovcu

Tekstilni muzej u selu Strojkovcu smešten je u zgradi vodenice koja je podignuta u drugoj polovini XIX veka i, sudeći po veličini i prostorijama za stanovanje, bila je vlasništvo bogatih Turaka. Neposredno pred oslobođenje od Turske vlasti ili posle toga zgradu je kupio Todor (Dorka) Čuljković koji je u ovom kraju već posedovao veće zemljišne komplekse i vodenice.

Od njega je Antonije Prokopović uzeo u zakup vodenicu i nekoliko zgradica na imanju, gde je 1884. godine instalirao čarkove za proizvodnju gajtana donete iz Bugarske. Prva srpska gajtanara u selu Strojkovcu prestala je sa radom 1896. godine, kada su čarkovi preneti u Leskovac u Prvu fabriku štofa "Ilić, Popović i Ko.", gde se i dalje proizvodio gajtan.Muzej u Strojkovcu - unutrašnjost

Sama zgrada je arhitektonsko remek-delo i predstavlja karakterističan tip kuće za ovo podneblje, tip "crnotravske dunđerske kuće". U levom krilu zgrade smeštena je vodenica, dok se u desnom krilu nalaze prizemlje i sprat sa prostorijama za stanovanje. Terasa je podignuta iznad ulaznog odeljenja u prizemlju i ukrašena je arkadama. Vodenica je 1959. godine otkupljena od bivših vlasnika, potpuno je restaurirana i u njoj su izloženi originalni predmeti koji prdstavljaju proces proizvodnje gajtana.

Sad već ima 130 godine od postavljanja prvih kalema i prvih metara gajtana upredenih u Strojkovcu, nedaleko od Leskovca, u vodenici u kojoj su postavljeni temelji tekstilnoj industriji. Zgrada vodenice koja predstavlja karakterističan tip kuća za ovo podneblje a u kojoj je 1884. godine počela proizvodnja gajtana, sudeći po veličini i prostorijama, bila je namenjena i za stanovanje. Danas je pretvorena u Muzej leskovačke tekstilne industrije a u okviru je leskovačkog Narodnog muzeja.

Nekadašnja gajtanara restaurirana je jula 1959. godine, i u njoj su izloženi kalemi na kojima se u poslednje dve decenije 19. veka upredao gajtan, zatim razni drugi predmeti korišćeni u proizvodnji, dokumenta i fotografije na kojima se mogu videti leskovačke fabrike tekstila, njihovi osnivači, industrijalci, uglednici, a među njima i kraljevski par Obrenović, Aleksandar i Draga, koji su fabriku gajtana posetili čim je otvorena.

Podeli ovu vest

05/08/2013 0 comment

Ekonomija seoskog gazdinstva Negotinske krajine zasnovana na vinogorju uslovila je u prošlosti njegovu organizaciju kao razuđenu celinu. Pored mesta stanovanja podignuta su naselja sezonskog ili privremenog karaktera. Ova vinogradarska naselja su nastala zbog toga što su kuće bile skromnije, bez dovoljno prostora za skladištenje vina, a njegovo ...

29/06/2021 0 comment

U Srbiji se početak gajenja maline vezuje za kasni XIX vek, tačnije 1880. godinu. Smatra se da su srpski iseljenici doneli prve značajne sorte iz ...

12/07/2021 0 comment

Petrovdan se slavi u čast svetih apostola Petra i Pavla, 29 juna po starom odnosno 12 jula po novom kalendaru. Već sam narodni naziv za praznik ...

28/07/2021 0 comment

Posle veličanstvenog koncerta Danice Crnogorčević, vokalnog sastava Đerdan i večeri aforizama i pesme, program Zlatiborskog kulturnog leta nastavljen ...

26/07/2021 0 comment

Srpska pravoslavna crkva i njeni vernici danas obeležavaju praznik Svetog Arhangela Gavrila, u narodu poznatiji kao Gorešnjak ili Letnji ...

O Portalu

Portal koji promoviše Srbiju i njene vrednosti. Sve na jednom mestu, priča o Srbiji koju volimo, njenoj tradiciji, lepotama, ljudima i događajima.

Najnovije vesti