Poljane su specijalna grupa vinogradarskih naselja koja su u takvom obliku još jedino očuvane u Župi, ako se izuzmu slične (ali ne iste) pivnice u nekoliko sela u Negotinskoj krajini. Smeštene su u centralnom delu župskog vinogorja, u neposrednoj blizini Alekandrovca.
Nastale su i ostale usred vinograda.Naziv „poljane“ za ovakvo naselje, umesto „pivnica“ i „vinica“, svakako dolazi otuda što su ove podignute u atarima izvan sela, koje narod naziva opštim nazivom „polje“. Poljane u Župi su veoma stara naselja ruralne arhitekture koja na posetioca ostavljaju nezaboravan utisak. Podizali su ih u vinogradima kako planinci sa okolnih planina (Kopaonika, Goča, Željina, Ibarske doline...) tako i zemljoradnici čiji su vinogradi bili blizu sela. Poljane sa svih strana okružuju centar vinogorja - Aleksandrovac.
Do danas je očuvano ukupno 24 ovakva naselja.U njima borave vinogradari u doba radova, a osobito za vreme berbe, kada ovde živi veći broj čeljadi. Tada se donosi iz sela i potrebno posuđe, koje se vraća čim se berba obavi. Nažalost, migracijom stanovništva iz sela u gradove sve su ređe ovakve pojave. Kada se berba završi i obave glavni radovi, poljane bi opustele. U njima su ostajali jedino jedan do dva čuvara, kojima se plaćalo u novcu ili u naturi. U novije vreme, otkada je većina poljana stalno naseljena, čuvara više i nema.
