fbpx

Kad u kujni vlada red, dozidnice-kuvarice

Kad u kujni vlada red, dozidnice-kuvarice

Kuvarice / Dozidnice, komad platna sa iscrtanim prizorima svakodnevnice i pratećim poučnim ili šaljivim tekstom, nekada su se kupovale na pijacama. Domaćice bi potom po crtežu izvezle konac i kuvaricu okačile iznad šporeta ili peći kako bi zaštitile zid i oplemenile prostoriju.

Pojam dozidnica-kuvarica se u inventarnim knjigama Etnološkog odeljenja prvi put pojavljuje 1974. godine i odnosi se na platno pravougaonog oblika sa izveženim idiličnim ornamentom.
Promene društvenog uređenja i položaja pojedinaca u društvu su dovele i do promena u kulturi življenja. Tadašnjoj porodici postalo je važnije ono što je praktično i jeftino, tako da su u prvi plan izbili proizvodi domaće tekstilne radinosti kao što su tableti, trake za police, stolnjaci i dozidnice.

Na njima su  brojni motivi iz seoskog života (trava, cveće i domaće životinje), iz kuhinjskog ambijenta (štednjak i posude u kojima se kuva hrana i besprekorno čista domaćica), kao i motivi sa higijenskim priborom i prigodnim savetodavnim natpisom.

Papirni šabloni ili već odštampani motivi na platnu nabavljani su na vašarima ili u specijalizovanim radionicama za štampanje šablona i platna, kao i putem modnih časopisa i albuma za ručni rad. U tadašnjim časopisima je detaljno opisivana kompozicija ornamenata i preporučivana vezilažka tehnika, boja konca, vrsta i kvalitet platna.
Dozidnica se, bez obzira na ornament i natpis, uklapala u tadašnji kuhinjski enterijer, štiteći i ukrašavajući zid. Istovremeno, ona je imala i određenu prosvetiteljsku ulogu u porodici.

Postojanje dozidnica potvrđuje težnje tadašnjeg stanovništva za čistijom kuhinjom i ukućanima, blagostanjem u porodici i srećnijim životom.

kuvarica19

Podeli ovu vest

12/01/2014 0 comment

Stare kafane u Kragujevcu, tačnije njihova imena, postali su u drugoj polovini XIX veka svojevrsni orijentiri u prostoru -gradski toponimi. Kafana je najviše bilo u najužem centru – Čaršiji, ali i u bočnim ulicama koje su se tu sticale. One su vrlo brzo postale svojevrsna središta društvenog života, gde su posetioci, osim uživanja u ...

29/06/2021 0 comment

U Srbiji se početak gajenja maline vezuje za kasni XIX vek, tačnije 1880. godinu. Smatra se da su srpski iseljenici doneli prve značajne sorte iz ...

12/07/2021 0 comment

Petrovdan se slavi u čast svetih apostola Petra i Pavla, 29 juna po starom odnosno 12 jula po novom kalendaru. Već sam narodni naziv za praznik ...

23/07/2021 0 comment

Ikona od sedefa „Tajna večera", poklon jerusalimskog patrijarha Damjana kralju Aleksandru Karađorđeviću, jedna je od mnogih dragocenosti ukradenih iz ...

12/07/2021 0 comment

U Sirogojnu 12. jula, na Petrovdan, održava se tradicionalna manifestacija „Petrovdanski dani“. Program počinje jutarnjom liturgijom u crkvi Svetih ...

O Portalu

Portal koji promoviše Srbiju i njene vrednosti. Sve na jednom mestu, priča o Srbiji koju volimo, njenoj tradiciji, lepotama, ljudima i događajima.

Najnovije vesti