fbpx

Velika Morava, lepa i hirovita, opevana u mnogim pesmama

Velika Morava, lepa i hirovita, opevana u mnogim pesmama

Velika Morava nastaje spajanjem Zapadne i Južne Morave kod grada Stalaća. Uliva se u Dunav na prostoru između Smedereva i Kostolca. Morava je zajedno sa Zapadnom Moravom, najveća srpska reka. Dužina Velike Morave je 185 km, a sa Zapadnom Moravom dužina iznosi 493 km.

Danas, Velika Morava je plovna svega 3 km od ušća. U istoriji, bila je plovna sve do grada Ćuprije, što je skoro ¾ njene dužine. Međutim, kao što je navedeno, Velika Morava je doslovno zatrpana materijalom iz Južne Morave. Kada je počeo program melioracije 1966. godine bilo je predviđeno da postane ponovo plovna, u prvoj fazi do Ćuprije, a kasnije sve do Stalaća, dakle celih 100%.

Rimljani su reku Veliku Moravu nazivali Margus. Današnja Ćuprija je nastala u Rimsko doba, i tada je nazvana „Horreum Margi“ (što znači Žitnica Morave).
Država kneza Lazara u 14. veku se nazivala Moravska Srbija, po ovoj reci. U srpskoj istoriji, dolina Morave je postala kolevka savremene srpske države na početku 19. veka. Mnoge su pesme ispevane koje slave Moravu i njenu plodnost, ali i njenu zlu ćud i vodoplavnost. Međutim, o Moravi ne govore samo tradicionalne pesme.

Ćuprija je jedini grad koji leži na samoj obali Velike Morave. Danas se na levoj obali reke pored žutog mosta nalazi gradska plaža koja mnogobrojnim građanima Ćuprije u letnjim mesecima pruža osveženje. Na desnoj obali reke nalazi se moravski park koji pruža mogućnost za šetnju, sport i rekreaciju.
Ljubitelji noćnog života mogu sebi priuštiti dobar provod na splavovima na Velikoj Moravi.
Mnoge pesme o Moravi nastaju i danas, a najpoznatije su: Oj Moravo, Oj Moravo tija reko, Uz Moravu vetar duva, Na Moravi vodenica stara, Moravac kolo, itd.

Oj Moravo je možda najkarakterističnija:

„Oj Moravo, moje selo ravno,
Kad si ravno što si vodoplavno

Kiša pade, te Morava dođe,
Te poplavi moje selo ravno

A u selu Jovanove dvore,
I u dvoru Jovanovu ljubu“

Velika Morava

 

Podeli ovu vest

18/02/2025 0 comment

Mala Remeta, neveliko selo u iriškoj opštini, najpre je bilo poznato po istoimenom manastiru. Predanje kaže da je manastir podigao kralj Dragutin ...

20/03/2025 0 comment

Termomineralni izvori Trepčanske banje spadaju u najbolje proučavane u našoj zemlji. Prvo ispitivanje fizičko-hemijskih svojstava vode izvršili su ...

24/02/2025 0 comment

Selo Koštunići prostire se na južnim padinama planine Suvobor, koja svojom divljom lepotom dominira ovim krajem Srbije. Po svojoj površini od 4.736 ...

20/03/2025 0 comment

Sibirska plavorepka je preslatka ptičica, koja je u našoj zemlji prvi put zabeležena pre pet godina na Tari. Od tada, ova zanimljiva vrsta ptica je ...

31/03/2025 0 comment

U utorak 1. aprila 2025. godine uspešno se završava skijaška sezona 2024/25. Sezona je počela 5. decembra 2024. godine tradicionalnom manifestacijom ...

01/04/2025 0 comment

Blederijski vodopad, izuzetna prirodna atrakcija nalazi se u blizini sela Reka, na oko 15km od Kladova. Reka Blederija izvire na 190 metara nadmorske ...

O Portalu

Portal koji promoviše Srbiju i njene vrednosti. Sve na jednom mestu, priča o Srbiji koju volimo, njenoj tradiciji, lepotama, ljudima i događajima.

Najnovije vesti