Sretenjski ustav iz 1835. temelj srpske demokratije

Sretenjski ustav iz 1835. temelj srpske demokratije

Na današnji dan 1835. godine donet je Sretenjski ustav u Kragujevcu. Uzroci donošenja ovog ustava leže pre svega u karakteru vladavine kneza Miloša.

Nezadovoljstvo Miloševim apsolutizmom dovelo je do dizanja mnogih buna sa ciljem da se ograniči njegova vlast. Miletina buna iz januara 1835. godine bila je neposredni povod za donošenje Ustava.

Kragujevac je 1835. godine imao oko 2.000 stanovnika.

Dvorski kompleks i lokaciju duž Lepenice naseljavali su mnogobrojni državni činovnici, kao i personal Miloša Obrenovića.
Srbija tada nije bila samostalna država, već knjaževstvo u sastavu Turske sa izvesnim stepenom autonomije koji je dobijen Hatišerifom 1830. godine.

Međutim, knjaz je sve učinio da predstavi Srbiju kao samostalnu što potvrđuje njegova odluka da se konačno donese Ustav na koji su imale pravo samo nezavisne države.

Za proklamovanje Ustava koji je napisao Dimitrije Davidović u Kragujevcu je 1835. godine priređena prva svetkovina.

Po ugledu na evropske, Sretenjski ustav ograničio je apsolutizam monarha i zamenio ga parlamentarnom monarhijom.

Prvi put se govori o zaštiti prava građana ukoliko ih povrede državni organi, regulišu se prava i obaveze vladara, činovnika, a vlast se deli na zakonodavnu, izvršnu i sudsku.

Međutim, iako je zakonodavna i izvršna vlast pripadala vladaru i državnom savetu, Miloš je primat zadržao za sebe.

Po ugledu na evropske, Sretenjski ustav ima odredbe o Narodnoj skupštini i opštenarodnim pravima Srbina.
Skupština 1835. godine postaje ustavotvorna i karakterišu je visoke kvote u odlučivanju o eventualnoj promeni Ustava.

Prvi put se ovim Ustavom definiše pitanje poreza koji je mogao samo jednom godišnje da bude povećan, ali uz saglasnost građana.

Prvi put je bilo uvedeno i neprikosnoveno pravo privatne svojine i jednakost građana pred zakonom.

U Srbiji donošenjem ovog Ustava niko više nije mogao da bude uhapšen duže od tri dana, a da ne zna zbog čega i da protiv njega ne bude pokrenut postupak.

Tvorac Sretenjskog ustava bio je jedan od najobrazovanijih ljudi toga vremena Dimitrije Davidović.
On je osnovao je i potpisao i prve „Novine srpske".

Međutim, zbog objavljivanja tekstova koje se nisu sviđali vladaru, dva puta se sukobio sa Milošem Obrenovićem koji ga je na kraju smenio sa uredničkog mesta i postavio tadašnjeg cenzora.

Davidović je umro u bedi u Smederevu, a o njegovoj smrti u novinama koje je osnovao nije bila napisana ni jedna reč.

Podeli ovu vest

21/01/2016 0 comment

Vranje je ponosno na činjenicu da je grad koji je prvi u Srbiji ustanovio Svetosavsku nedelju. Godine 1990. godine Opštinski fond za osnovno obrazovanje, na inicijativu prosvetnih radnika, doneo je odluku da se ustanovi Svetosavska nedelja kao prosvetna, kulturna i duhovna manifestacija. Naredne 1991. godine, 21. januara zaživela je prva ...

18/11/2019 0 comment

Jedna od najstarijih sorti jabuka u našim krajevima. Plod jabuke Šumatovka je sitan i srednje krupan, crvene boje i blago ...

07/07/2020 0 comment

Na šumovitim obroncima planine Kozjak, na levoj obali reke Pčinje 30 km južno od Vranja, prema predanju, podigao je u 11. veku vizantijski car Roman ...

16/06/2020 0 comment

 Nikola Tesla, slavni srpski naučnik jedan je od najvećih svetskih genijalaca svih vremena. Možda ste se zapitali,kako je postizao vrhunsku ...

02/07/2020 0 comment

 U.i.B.(U ime Boga, bile su prve reči koje su izgovarali ili zapisivali srpski domaćini, pre nego što bi započeli bilo kakavu radnju.) ...

O Portalu

Portal koji promoviše Srbiju i njene vrednosti. Sve na jednom mestu, priča o Srbiji koju volimo, njenoj tradiciji, lepotama, ljudima i događajima.

Najnovije vesti

Newsletter

Budite u toku sa najnovijim vestima i informacijama na našem portalu!