Manastir Gradac, zadužbina kraljice Jelene Anžujske - kulturno dobro Srbije od izuzetnog značaja

Manastir Gradac, zadužbina kraljice Jelene Anžujske - kulturno dobro Srbije od izuzetnog značaja

Manastir Gradac, zadužbina kraljice Jelene Anžujske, podignut je u poslednjoj četvrtini XIII veka na šumovitim padinama Golije, zapadno od Brvenika. Građen je u stilu Raške škole. Manastir je za vreme turske vladavine uglavnom bio bez monaha a zatim i bez krovnog pokrivača na crkvi koji je odnet. Godine 1910. je postavljen zaštitni krov na manastirsku crkvu, tokom 1963—1975. izvršena je potpuna rekonstrukcija glavne crkve, unutrašnjost hrama je bila u velikoj meri sačuvana. Od 1982. je počela izgradnja konaka i manastir je ponovo oživeo, tadašnji iguman bio je shijarhimandrit Julijan Knežević (1918—2001). Manastir je ženski.

Manastir Gradac kod Raške

Manastir Gradac se nalazi u golijskoj turističkoj regiji, a u blizini je turističkog centra Kopaonik (od Suvog Rudišta udaljen je oko 50 km). On predstavlja komplementarnu turističku vrednost planine Golije, a ujedno predstavlja i dopunu turističke ponude Kopaonika. Blizina Kopaonika je značajna zbog toga što on u turističkoj sezoni predstavlja značajno ishodište izletnika. Značajna je i blizina Jošaničke Banje u odnosu na koju manastir Gradac predstavlja komplementarnu turističku vrednost. Jošanička Banja je udaljena od manastira oko 30 km. Za turistički položaj manastira Gradac od značaja je i njegova pripadnost ibarskoj kulturno-turističkoj zoni, u kojoj se osim njega nalaze i manastiri: Žiča, Studenica, Stara Pavlica, Nova Pavlica i Banjska. Tu su još i tvrđave: Maglič, Brvenik i Zvečan. Na ovu zonu se nastavlja kulturno-turistička zona doline Raške. U njoj su manastiri: Sopoćani, Đurđevi stupovi i Petrova crkva, stari grad Ras, spomenici Novog Pazara itd. To sve, svakako, doprinosi povoljnosti turističkog položaja manastira Gradac, pogotovu što su ovi značajni srednjovekovni manastiri i spomenici grupisani na relativno malom prostoru.

manastirgradac crkva

Crkva Blagoveštenja je jednobrodna građevina sa kupolom, tročlanim oltarskim prostorom, pravougaonim pevnicama, pripratom sa dve kapela prizidane uz nju. U obradi arhitekture pojavljuju se gotički i romanogotički elementi, dok po prostornom sklopu gradačka katedrala pripada spomenicima raške stilske grupe. Oko 1275. oslikana je freskama koje su se samo delimično sačuvale. U oltarskom prostoru su kompozicije Pričešća apostola i poprsja Bogorodice i mrtvog Hrista u konhama đakonikona i proskomidije.

Iz ciklusa Velikih praznika vide se u naosu: Rođenje Hristovo, Hristov ulazak u Jerusalim, Raspeće Hristovo i Uspenje Bogorodice. Ktitorska kompozicija je na južnom, a kompozicije istorijske sadržine na zapadnom zidu naosa. U priprati su Blagovesti, Bogorodičin ciklus i Vaseljenski sabori. U jugoistočnom delu porte nalazi se mala crkva Sv. Nikole. Verovatno je nastala pre završetka glavne crkve. Slikarstvo iz XIV veka sačuvano je samo u fragmentima. Blagoveštenjska crkva je rekonstruisana, a živopis je konzerviran u periodu od 1962–1973. Manastir Gradac je kulturno dobro Srbije od izuzetnog značaja.

Podeli ovu vest

26/03/2016 0 comment

Više od jednog veka u današnjoj Skadarskoj 29 postoji čuvena kafana Tri šešira, koja, zahvaljujući svojim slavnim gostima ima svoju dugu i zanimljivu istoriju. Ova najstarija i najčuvenija skadarlijska kafana pominje se u mnogim veselim pričama i anegdotama. Kada bi se pisala njena hronika morali bismo početi od 1864. godine, kada se ovaj kraj ...

10/07/2018 0 comment

NikolaTesla, slavni srpski naučnik jedan je od najvećih svetskih genijalaca svih vremena. Možda ste se zapitali,kako je postizao vrhunsku ...

14/09/2019 0 comment

Manastir Tuman vekovima stoji kao temelj svedočenja naše istorije, i neprocenjive vrednosti kulturnog značaja Srbije, takođe i okupljanja ...

22/09/2019 0 comment

Manifestacija „Pesničke vatre zlatiborske“ održaće se šesti put na Zlatiboru u nedelju 22. septembra od 18:30 časova, a premijerno ...

21/09/2019 0 comment

Praznik kojim se slavi dolazak na svet Presvete Bogorodice, i koji spada u red najvećih Crkvenih praznika, u narodu se praznuje pod nazivom Mala ...

O Portalu

Portal koji promoviše Srbiju i njene vrednosti. Sve na jednom mestu, priča o Srbiji koju volimo, njenoj tradiciji, lepotama, ljudima i događajima.

Najnovije vesti

Newsletter

Budite u toku sa najnovijim vestima i informacijama na našem portalu!